Het Archipelago of Ovarian Cancer Research (AOCR), dat in 2019 in Nederland is opgestart, is een biobank gekoppeld aan een multicentrisch interdisciplinair platform dat het onderzoek naar ovariumkanker centraliseert en faciliteert. Het uiteindelijke doel is een verbetering van de diagnostiek, de behandeling en de overleving van patiënten met ovariumkanker. In 2025 is een eerste evaluatie van dat initiatief gepubliceerd (1).
Een van de pagina’s van de website van het Archipelago of Ovarian Cancer Research (AOCR) gaat over het ontstaan van het project. Het uitgangspunt was de vaststelling van vorsers en specialisten dat verbetering en innovatie noodzakelijk zijn. In Nederland wordt jaarlijks bij circa 1 300 vrouwen een diagnose van ovariumkanker gesteld, meestal in een gevorderd stadium (FIGO-stadium IIB of hoger). De initiatiefnemers schrijven dat er aanzienlijke vooruitgang is geboekt dankzij nieuwe (met name systemische) geneesmiddelen, de evolutie van de chirurgische technieken en de centralisering van de zorg in Nederland in zeer gespecialiseerde centra. Toch is de langetermijnoverleving van vrouwen met ovariumkanker de laatste 25 jaar nauwelijks verbeterd.
In 2019 is het AOCR dan boven het doopvont gehouden om het onderzoek naar ovariumkanker te faciliteren. Het AOCR is zowel een biobank van biologische stalen van patiënten (verkregen met hun toestemming) als een platform van medische en onderzoeksgegevens. Het beoogt de diagnose, de behandeling en de overleving van patiënten met ovariumkanker te verbeteren via een betere samenwerking tussen de centra in Nederland, een betere internationale samenwerking, ondersteuning van klinische studies en stimulering van onderzoek naar zeldzamere vormen van ovariumkanker.
Een AOCR-cohorte van hoge waarde
Tussen december 2020 en december 2023 heeft het AOCR een cohorte verzameld van 1 093 patiënten, die in 17 ziekenhuizen in Nederland werden gevolgd.1 Dankzij die patiënten hebben de vorsers 1 339 weefselstalen en 2 280 bloedstalen verzameld.
Van 523 patiënten konden volledige klinische en pathologisch-anatomische gegevens worden verzameld. 74 % (n = 387) had een primaire ovariumkanker. In 73,4 % van de gevallen ging het om een hooggradig sereus carcinoom en in 80,9 % van de gevallen om een gevorderde kanker. 93 % van de patiënten met een primaire ovariumkanker had chirurgie ondergaan en 90,4 % had chemotherapie gekregen.
In april 2026 vermeldt de website van het AOCR dat de cohorte nu 1 754 patiënten telt. Er lopen momenteel drie onderzoeksprojecten: AOCR quality study (van de eerste 1 000 patiënten), EpiOvMet (Epigenetic profiling of Ovarian tumors and Metastases) en OVALINK (Ovarian Cancer and Endometrial Cancer: Linking Molecular Profiles).
Bron:
Hein S. Zelisse, Mignon D.J.M. van Gent, Constantijne H. Mom, et coll. Evaluation of the recently established Dutch nationwide Archipelago of Ovarian Cancer Research biobank, Annals of Diagnostic Pathology, Volume 74, 2025. https://doi.org/10.1016/j.anndiagpath.2024.152411
Patrice Pinguet – Belangenconflicten: geen • MediQuality